داوری در قراردادهای تجاری

در دنیای امروز، با گسترش روزافزون روابط اقتصادی و توسعه داوری در قراردادهای تجاری و نقش آن در حل اختلافات تجاری اهمیت ویژه ای دارد.

بدلیل عقد قراردادهای تجاری در سطح داخلی و بین‌المللی، بروز اختلافات تجاری امری اجتناب‌ناپذیر است. روشهای سنتی حل اختلاف از طریق دادگاه‌ها، بدلیل روند طولانی دادرسی، هزینه‌های بالا و تشریفات پیچیده، همواره با انتقاد فعالان اقتصادی مواجه میباشد.

در همین راستا، داوری در قراردادهای تجاری بعنوان یکی از کارآمدترین روش‌های حل ‌و فصل اختلافات تجاری مطرح میگردد و جایگاه مهمی در حقوق تجارت دارد. داوری تجاری ابزاری مؤثر برای تضمین امنیت حقوقی در قراردادهای تجاری محسوب میگردد.

داوری تجاری بین المللی

داوری در معاملات بین‌المللی نقش بسیار مهمی ایفا می‌کند. تفاوت نظام‌های حقوقی، زبان و فرهنگ کشورها، باعث میگردد که فعالان اقتصادی تمایل کمتری به مراجعه به دادگاه‌های ملی نشان دهند. در این شرایط، داوری بعنوان یک روش بی‌طرفانه و قابل اعتماد مطرح می‌شود.

مطالب مرتبط:

داوری در قراردادهای تجاری بین‌المللی چیست و چه مزایایی دارد؟

داوری تجاری چیست؟

داوری تجاری روشی برای حل اختلاف است. در این روش طرفین قرارداد توافق می‌کنند اختلافات خود را خارج از دادگاه و توسط شخص یا اشخاصی بی‌طرف به نام داور حل ‌و فصل کنند. رأی داوری، در صورت رعایت الزامات قانونی، برای طرفین لازم‌الاجرا است. در حقوق ایران، داوری به دو شکل داوری داخلی و داوری تجاری بین‌المللی تقسیم بندی میگردد. داوری داخلی و داوری بین المللی تابع مقررات خاصی از جمله قانون آیین دادرسی مدنی و قانون داوری تجاری بین‌المللی هستند.

شرط داوری تجاری

در شرط داوری تجاری بایستی به این موارد توجه کرد.

رای باید به‌صورت دقیق و شفاف بیان گردد.

 موضوع داوری بایستی بیان گردد.

 تعداد داوران مشخص گردد.

روند و نحوه انتخاب داور تعیین گردد.

 محل داوری و قانون حاکم را مشخص کند.

 شرط داوری بایستی کاملا تعریف گردد. چنانچه این شروط مبهم یا ناقص باشد، می‌تواند باعث ایجاد اختلافات جدید و کاهش کارایی داوری گردد. تهیه و تدوین اصولی این شروط، نقش مهمی در موفقیت فرآیند حل ‌و فصل اختلافات با داوری دارد.

جهت کسب اطلاعات بیشتر جهت قراردادهای تجاری ملی و بین المللی مقاله شرط داوری در قراردادهای تجاری؛ مزایا و ملاحظات قانونی را مطالعه نمایید

نقش داوری در قراردادهای تجاری

در اغلب قراردادهای تجاری، خصوصا قراردادهای مهم و بلندمدت، طرفین نقش داوری را در قراردادهای تجاری ، مسیر حل اختلافات احتمالی را از قبل مشخص می‌کنند.

نقش داوری در قرارداد تجاری این هست که در صورت بروز اختلاف، نیازی به مراجعه به دادگاه نیست. در قراردادهای تجاری در سازمانها، حل اختلاف از طریق داوری انجام میگردد.

داوری در قراردادهای تجاری پیامدهای مثبت بسیاری را برای سازمان دارد.

این امر باعث کاهش ریسکهای حقوقی در سازمان می گردد. یکی دیگر از این پیامدهای مثبت، افزایش اطمینان طرفین و تسریع در حل اختلافات آنها هست.

اهمیت داوری در قراردادهای تجاری

با این تفاسیر اهمیت داوری در قراردادهای تجاری بسیار حیاتی هست. این امر به طرفین امکان می‌دهد در زمان و هزینه شان صرفه جویی گردد و اختلافاتشان با کمترین هزینه زمانی و مالی حل گردد. مسیر حل اختلاف از ابتدا مشخص میگردد و از بروز اختلافات پیچیده بعدی جلوگیری میگردد. بسیاری از شرکت‌ها و تجار، داوری را ‌بعنوان راهکاری مطمئن برای حل اختلاف خارج از دادگاه انتخاب می‌کنند.

مزایای داوری در حل اختلافات تجاری

داوری تجاری و مزایای داوری در حل اختلافات تجاری را می توانین اینگونه بیان کنیم.

تسریع در رسیدگی به حل اختلافات تجاری

یکی از مهم‌ترین مزایای داوری نسبت به دادگاه، تسریع در رسیدگی به حل اختلافات تجاری هست. درمقابل داوری تجاری در دادگاه‌ها که گاها سال‌ها طول میکشد، داوری تجاری در سازمانها معمولاً در زمان کوتاه‌تری به نتیجه می‌رسد.

تخصص داوری تجاری

مزیت مهم دیگر، تخصص داوری تجاری است. طرفین قرارداد اصولا داورانی را انتخاب میکنند که در حوزه موضوع قرارداد، مانند تجارت بین‌الملل، ساخت‌وساز یا خدمات مالی، تخصص دارند.

داوری محرمانه

از دیگر مزایای مهم داوری تجاری، محرمانگی آن است. رسیدگیهای قضایی غالبا علنی هستند اما داوری تجاری سازمانها به حفظ اسرار و اطلاعات تجاری کمک می‌کند.

انعطاف پذیری

داوری سازمانی از انعطاف‌ پذیری بالایی برخوردار است؛ طرفین می‌توانند درباره محل داوری، زبان رسیدگی، قانون حاکم و حتی نحوه اجرای رأی داوری توافق کنند. این ویژگی‌ها باعث شده است که حل اختلاف خارج از دادگاه از طریق داوری، به گزینه‌ای محبوب برای کسب و کارها تبدیل شود.

معایب و محدودیت‌های داوری

با وجود مزایای متعدد، بررسی معایب و محدودیت‌های داوری نیز ضروری است. از معایب داوری می توانیم به موارد زیر اشاره کنیم.

هزینه داوری تجاری خارج از دادگاه

یکی از مهایب مهم، هزینه داوری تجاری خارج از دادگاه ، در برخی پرونده‌ها میباشد. در این شکل از داوری تجاری بین‌المللی غالبا استفاده از داوران متخصص و مؤسسات داوری معتبر هزینه‌بر است.

رأی قطعی و عدم امکان تجدیدنظر

رأی داوری معمولاً قطعی است و امکان تجدیدنظر مانند دادگاه وجود ندارد. این موضوع اگرچه موجب سرعت در حل اختلاف می‌گردد، اما چنانچه رأی نادرستی صادر گردد ممکنه برای یکی از طرفین زیان‌بار باشد.

توافق طرفین

از سوی دیگر، داوری تنها زمانی قابل قبول هست که طرفین بر آن توافق کنند و در نبود شرط داوری، ارجاع اختلاف به داوری امکان‌پذیر نیست.

تفاوت داوری و دادگاه در دعاوی تجاری

در مقایسه با دادگاه، داوری از سرعت، تخصص و انعطاف بیشتری برخوردار است. در حالی که دادگاه‌ها دارای تشریفات رسمی و زمان‌بر هستند. تفاوت داوری و دادگاه در دعاوی تجاری باعث میگردد که بسیاری از تجار، داوری را به‌عنوان روش اصلی حل اختلاف انتخاب کنند، هرچند در برخی موارد، نظارت قضایی دادگاه همچنان ضروری است.

جایگاه داوری در قراردادهای تجاری

در مجموع، جایگاه داوری در قراردادهای تجاری خیلی مهم هست. داوری برون سازمانی یکی از مؤثرترین ابزارهای حل اختلاف در حقوق تجارت بشمار می‌رود. این روش با فراهم کردن سرعت، محرمانگی، تخصص و انعطاف‌پذیری، نقش مهمی در افزایش امنیت حقوقی و اعتماد در روابط تجاری دارد.

بهره‌گیری موفق از داوری مستلزم آگاهی حقوقی، تنظیم دقیق شرط داوری و انتخاب صحیح داوران است. در نهایت، می‌توان گفت که داوری، در صورت استفاده اصولی، جایگزینی کارآمد برای دادگاه‌ها در حل اختلافات تجاری خواهد بود.

مقاله پیشنهادی:

نقش داوری در حل اختلافات قراردادهای پیچیده داوری حقوقی

جهت ارتباط با ما و مشاوره ی داوری و ثبت نام در کلاسهای DBA داوری با شماره های:

88534186 – 021

88524538 – 021

91030954 – 021

تماس حاصل بفرمایید.

جهت کسب اطلاعات لازم در خصوص دوره های DBA داوری به سایت https://utdba.com/T4agncy مراجعه بفرمایید.